«Ενίσχυση επενδυτικών  σχεδίων Υφιστάμενων ΜΜΕ στις ηπειρωτικές περιοχές ΕΣΔΙΜ προϋπολογισμού 40.000.000 €

Εισαγωγή

Η δράση «Ενίσχυση επενδυτικών  σχεδίων Υφιστάμενων ΜΜΕ που υλοποιούνται στις ηπειρωτικές περιοχές ΕΣΔΙΜ,  σύμφωνα με τον Καν. (ΕΕ) 2021/1056 για τη θέσπιση του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης» φάση Γ’ του Προγράμματος «Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση» στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ 2021–2027 στηρίζει μικρομεσαίες επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε περιοχές που επηρεάζονται από την απολιγνιτοποίηση, με στόχο να ενισχυθεί η καινοτομία, να δημιουργηθούν νέες ευκαιρίες ανάπτυξης και να γίνει πιο ανθεκτική η τοπική οικονομία.

Ο συνολικός προϋπολογισμός της πρόσκλησης ανέρχεται σε 40.000.000 €, εκ των οποίων το μεγαλύτερο μέρος κατευθύνεται στη Δυτική Μακεδονία (Κοζάνη, Φλώρινα, Καστοριά, Γρεβενά) και το υπόλοιπο στην περιοχή της Μεγαλόπολης και στους όμορους δήμους της, με στόχο μια πιο ισορροπημένη κατανομή στήριξης μεταξύ των δύο εδαφικών σχεδίων.

Η χρηματοδότηση προέρχεται από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και εθνικούς πόρους, με βασική αποστολή να περιορίσει τις κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες της πράσινης μετάβασης, στηρίζοντας εργαζόμενους και περιοχές που επηρεάζονται περισσότερο και ενισχύοντας τη στροφή σε ένα πιο σύγχρονο και βιώσιμο παραγωγικό μοντέλο.

Επιλέξιμοι Δικαιούχοι & Προϋποθέσεις συμμετοχής

Δικαιούχοι της δράσης είναι υφιστάμενες μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜμΕ), οι οποίες διαθέτουν τουλάχιστον μία πλήρη κλεισμένη διαχειριστική χρήση πριν από την 01/01/2025. Αυτό σημαίνει ότι η επιχείρηση θα πρέπει να έχει κάνει έναρξη εργασιών πριν από την ημερομηνία αυτή και να έχει υποβάλει τα απαιτούμενα φορολογικά έντυπα στην ΑΑΔΕ για χρήση διάρκειας τουλάχιστον 12 μηνών.

Το επενδυτικό σχέδιο θα πρέπει να υλοποιηθεί αποκλειστικά σε περιοχές των Εδαφικών Σχεδίων Δίκαιης Μετάβασης (ΕΣΔΙΜ). Συγκεκριμένα, η δράση αφορά τη Δυτική Μακεδονία και την περιοχή της Μεγαλόπολης.

Βασικές προϋποθέσεις:

• Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να έχουν ή να αποκτήσουν επιλέξιμο ΚΑΔ έως την υποβολή του πρώτου αιτήματος καταβολής της επιχορήγησης, ενώ το επενδυτικό σχέδιο πρέπει να συνδέεται με τις επιλέξιμες δραστηριότητες της πρόσκλησης.
• H επιχείρηση θα πρέπει να είναι οικονομικά βιώσιμη, να μην χαρακτηρίζεται ως προβληματική, να λειτουργεί νόμιμα και να διαθέτει την απαιτούμενη αδειοδότηση. Η ίδια συμμετοχή για τις επιλέξιμες δαπάνες θα πρέπει να καλύπτει τουλάχιστον το 25% του επενδυτικού σχεδίου, μέσω ιδίων πόρων ή εξωτερικής χρηματοδότησης χωρίς στοιχεία κρατικής ενίσχυσης.
• Το επενδυτικό σχέδιο θα πρέπει να έχει χαρακτήρα κινήτρου, δηλαδή να μην έχει ξεκινήσει πριν από την υποβολή της αίτησης χρηματοδότησης. Επίσης, πρέπει να αφορά αρχική επένδυση, όπως δημιουργία νέας εγκατάστασης, επέκταση παραγωγικής ικανότητας, διαφοροποίηση παραγωγής ή θεμελιώδη αλλαγή της παραγωγικής διαδικασίας.
• Κάθε επιχείρηση μπορεί να υποβάλει μία μόνο αίτηση χρηματοδότησης ανά ΑΦΜ.
• H επιχείρηση θα πρέπει να δεσμευτεί για τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, οι οποίες θα διατηρηθούν για τουλάχιστον τρία έτη μετά την τελική εκταμίευση της επένδυσης. Η ελάχιστη υποχρέωση απασχόλησης διαμορφώνεται ανάλογα με το είδος της επένδυσης και το ύψος της επιχορήγησης.

Η δράση καλύπτει αρκετούς οικονομικούς τομείς, με έμφαση σε επενδυτικά σχέδια που μπορούν να στηρίξουν την ανάπτυξη των περιοχών Δίκαιης Μετάβασης και να δημιουργήσουν νέες θέσεις εργασίας. Για τον λόγο αυτό, η επιλεξιμότητα εξετάζεται τόσο με βάση τον ΚΑΔ όσο και με βάση το πραγματικό αντικείμενο του επενδυτικού σχεδίου και τη σύνδεση των δαπανών με την επιλέξιμη δραστηριότητα.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στα επενδυτικά σχέδια του τουρισμού, καθώς ισχύουν πρόσθετες προϋποθέσεις. Ενδεικτικά:

Προσοχή: αν η επιχείρηση επιλέξει τουριστικό ΚΑΔ επένδυσης, δεν μπορεί να δηλώσει παράλληλα μη τουριστικό ΚΑΔ. Το ίδιο ισχύει και αντίστροφα.

Μετά την ολοκλήρωση της επένδυσης, τα τουριστικά καταλύματα θα πρέπει να διαθέτουν το απαιτούμενο σήμα λειτουργίας ή γνωστοποίηση, καθώς και το αντίστοιχο πιστοποιητικό κατάταξης, όπου απαιτείται.

Ειδικά για τον ΚΑΔ 56.11.01.02 – Υπηρεσίες εστιατορίου μέσα σε ξενοδοχείο ύπνου, η επένδυση είναι επιλέξιμη μόνο εφόσον αφορά ξενοδοχείο τουλάχιστον 3 αστέρων και δυναμικότητας τουλάχιστον 8 κλινών.

Επιχορηγούμενος Προϋπολογισμός

Ο επιχορηγούμενος προϋπολογισμός εκάστου επενδυτικού σχεδίου μπορεί να κυμαίνεται από  300.000  € έως 12.000.000 €. Επενδυτικό σχέδιο με Επιχορηγούμενο Προϋπολογισμό μικρότερο των 300.000,00 € κρίνεται μη  επιλέξιμο εξ αρχής.

Ύψος και ένταση Ενίσχυσης

Η δράση καλύπτει διαφορετικές κατηγορίες δαπανών, οι οποίες ενισχύονται με διαφορετικά ποσοστά, ανάλογα με το είδος της δαπάνης και το μέγεθος της επιχείρησης. Για τις βασικές επενδυτικές δαπάνες, όπως εξοπλισμός, κτιριακές παρεμβάσεις και λοιπές δαπάνες περιφερειακών ενισχύσεων, το ποσοστό επιχορήγησης μπορεί να φτάσει έως:

Για ορισμένες ειδικές κατηγορίες δαπανών ισχύουν διαφορετικά ποσοστά.

Ενδεικτικά, οι συμβουλευτικές υπηρεσίες και η συμμετοχή σε εμπορικές εκθέσεις ενισχύονται έως 50%, ενώ οι δαπάνες που αφορούν την απασχόληση εργαζομένων με αναπηρία μπορούν να ενισχυθούν έως 75%.

Για επενδύσεις σε παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, ανανεώσιμο υδρογόνο και συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης, η ενίσχυση διαφοροποιείται ανάλογα με την κατηγορία δαπάνης και μπορεί να φτάσει:

Η επιχείρηση θα πρέπει να καλύψει το υπόλοιπο κόστος της επένδυσης με ίδια κεφάλαια ή εξωτερική χρηματοδότηση. Σε κάθε περίπτωση, για τις βασικές επενδυτικές δαπάνες απαιτείται ελάχιστη ιδιωτική συμμετοχή 25%, χωρίς στοιχεία κρατικής στήριξης.

Τα τελικά ποσοστά ενίσχυσης εξαρτώνται από το είδος της δαπάνης, το μέγεθος της επιχείρησης και την περιοχή υλοποίησης του επενδυτικού σχεδίου.

Επιλέξιμες Δαπάνες

Ως ημερομηνία έναρξης επιλεξιμότητας των δαπανών ορίζεται η ημερομηνία ηλεκτρονικής υποβολής της αίτησης χρηματοδότησης.

Τουλάχιστον το 20% του εγκεκριμένου επιχορηγούμενου προϋπολογισμού του έργου πρέπει να έχει ολοκληρωθεί εντός των πρώτων δεκαοκτώ (18) μηνών από την ημερομηνία ηλεκτρονικής κοινοποίησης της απόφασης έγκρισης αποτελεσμάτων αξιολόγησης (ή ένστασης, όπου εφαρμόζεται) η μέγιστη διάρκεια ολοκλήρωσης είναι τριάντα (30) μήνες από την ηλεκτρονική κοινοποίηση της οριστικής έγκρισης. Διαπίστωση έναρξης εργασιών πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης χρηματοδότησης οδηγεί σε ανάκληση της εγκριτικής απόφασης, ανεξαρτήτως σταδίου υλοποίησης, καθώς και εντός του χρονικού διαστήματος ελέγχου μετά την ολοκλήρωση του έργου.

Συνοπτικά, οι βασικές κατηγορίες επιλέξιμων δαπανών είναι:

Βαθμολογικά Κριτήρια

Η αξιολόγηση των αιτήσεων γίνεται με βάση συγκεκριμένες ομάδες κριτηρίων, οι οποίες εξετάζουν τόσο την ετοιμότητα της επιχείρησης όσο και τη βιωσιμότητα του επενδυτικού σχεδίου. Η συνολική βαθμολογία μπορεί να φτάσει τους 100 βαθμούς. Μεγαλύτερη βαρύτητα δίνεται στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, καθώς η δράση στοχεύει στην ενίσχυση της απασχόλησης στις περιοχές Δίκαιης Μετάβασης.

Για να είναι ανταγωνιστικό ένα επενδυτικό σχέδιο, δεν αρκεί να είναι τυπικά επιλέξιμο. Θα πρέπει να είναι ώριμο, να έχει ρεαλιστικό χρηματοδοτικό σχήμα, να υποβάλλεται από οικονομικά υγιή επιχείρηση και να τεκμηριώνει ουσιαστικό αναπτυξιακό αποτέλεσμα.

Τα βασικά κριτήρια αξιολόγησης είναι τα εξής:

1. Ωριμότητα επενδυτικού σχεδίου — έως 15 βαθμοί
   Εξετάζεται κατά πόσο η επένδυση είναι έτοιμη να ξεκινήσει. Ιδιαίτερη σημασία έχει η διαθεσιμότητα του χώρου εγκατάστασης, είτε πρόκειται για ιδιόκτητο είτε για μισθωμένο χώρο. Επίσης, αξιολογείται η πρόοδος των απαιτούμενων αδειοδοτήσεων, όπως περιβαλλοντική άδεια, οικοδομική άδεια ή άδεια εγκατάστασης. Όσο πιο προχωρημένη είναι η προετοιμασία, τόσο υψηλότερη είναι η βαθμολογία.
2. Αξιολόγηση χρηματοδοτικού σχήματος — έως 15 βαθμοί
   Εξετάζεται αν η επιχείρηση διαθέτει επαρκή κεφάλαια για να υλοποιήσει την επένδυση. Τα διαθέσιμα κεφάλαια μπορεί να προέρχονται από ίδια συμμετοχή ή εξωτερική χρηματοδότηση. Όσο μεγαλύτερο μέρος του συνολικού κόστους καλύπτεται με τεκμηριωμένους πόρους, τόσο καλύτερα βαθμολογείται το σχέδιο.
3. Αξιολόγηση φορέα επενδυτικού σχεδίου — έως 20 βαθμοί
   Αξιολογείται η οικονομική εικόνα της επιχείρησης που υποβάλλει την αίτηση. Λαμβάνονται υπόψη δείκτες όπως η γενική ρευστότητα, η κερδοφορία, η σχέση ιδίων και δανειακών κεφαλαίων και η συνολική δανειακή επιβάρυνση. Στόχος είναι να διαπιστωθεί αν η επιχείρηση έχει την οικονομική βάση για να στηρίξει την επένδυση.
4. Χρηματοοικονομική αξιολόγηση επενδυτικού σχεδίου — έως 20 βαθμοί
   Εξετάζεται η βιωσιμότητα της ίδιας της επένδυσης. Η αξιολόγηση βασίζεται στην αναμενόμενη απόδοση του σχεδίου και στη δυνατότητα της επιχείρησης να εξυπηρετήσει τυχόν δανειακές υποχρεώσεις. Με απλά λόγια, αξιολογείται αν η επένδυση μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά και να αποδώσει μετά την ολοκλήρωσή της.
5. Νέες θέσεις εργασίας — έως 30 βαθμοί
   Πρόκειται για το κριτήριο με τη μεγαλύτερη βαρύτητα. Εξετάζεται η αύξηση της απασχόλησης και ειδικότερα η δημιουργία νέων μόνιμων θέσεων εξαρτημένης εργασίας. Η βαθμολογία συνδέεται με τη σχέση της δημόσιας χρηματοδότησης προς τις νέες θέσεις εργασίας που δημιουργούνται. Όσο περισσότερες νέες θέσεις εργασίας δημιουργεί η επένδυση σε σχέση με το ύψος της επιχορήγησης, τόσο υψηλότερη είναι η βαθμολογία.

Η τελική βαθμολογία προκύπτει από το άθροισμα των σταθμισμένων επιμέρους βαθμολογιών (και για την ένταξη απαιτείται να είναι ≥ 65 μονάδων.

Περίοδος, τρόπος υποβολής και διάρκεια υλοποίησης επενδυτικών σχεδίων

Οι αιτήσεις χρηματοδότησης υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω του ΟΠΣΚΕ.

Η περίοδος υποβολής ξεκινά στις 15/07/2026 και ώρα 13:00 και ολοκληρώνεται στις 30/09/2026 και ώρα 14:00.

Η ΔΑ ΕΣΠΑ-ΔΑΜ διατηρεί το δικαίωμα να τροποποιήσει τις παραπάνω ημερομηνίες, ανάλογα με την πορεία υποβολής των επενδυτικών σχεδίων. Κάθε σχετική αλλαγή θα δημοσιεύεται στις ιστοσελίδες της ΕΥΔΑΜ και του ΕΣΠΑ. Η αίτηση θα πρέπει να είναι πλήρως συμπληρωμένη, καθώς μόνο τότε μπορεί να οριστικοποιηθεί και να λάβει ενάριθμο κωδικό. Αιτήσεις που δεν υποβάλλονται ηλεκτρονικά ή υποβάλλονται εκπρόθεσμα δεν αξιολογούνται. Κάθε επιχείρηση μπορεί να υποβάλει μία μόνο αίτηση χρηματοδότησης ανά ΑΦΜ. Σε περίπτωση που διαπιστωθεί υποβολή περισσότερων αιτήσεων από την ίδια επιχείρηση, οι μεταγενέστερες της πρώτης αίτησης απορρίπτονται.

Η αξιολόγηση θα γίνει με τη μεθοδολογία της συγκριτικής αξιολόγησης. Η αίτηση χρηματοδότησης για να μπορέσει να υποβληθεί θα πρέπει να συγκεντρώνει κατ’ ελάχιστον το βαθμό 65.

Για περισσότερες πληροφορίες, αναφορικά με την Δράση  «Ενίσχυση επενδυτικών  σχεδίων Υφιστάμενων ΜΜΕ που υλοποιούνται στις ηπειρωτικές περιοχές ΕΣΔΙΜ,  σύμφωνα με τον Καν. (ΕΕ) 2021/1056 για τη θέσπιση του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης»  φάση Γ’ και τον προγραμματισμό των επενδυτικών σας σχεδίων  μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας στα τηλ. 231 0 552000 & 210 9580000 & στο email [email protected].