Ενίσχυση παραγωγικών επενδύσεων νέων και υπό σύσταση μεγάλων επιχειρήσεων στις ηπειρωτικές περιοχές ΕΣΔΙΜ προϋπολογισμού 30.000.000 €

Εισαγωγή

Η δράση «Ενίσχυση επενδυτικών σχεδίων παραγωγικών επενδύσεων νέων και υπό σύσταση μεγάλων επιχειρήσεων που υλοποιούνται στις ηπειρωτικές περιοχές ΕΣΔΙΜ, σύμφωνα με τον Καν. (ΕΕ) 2021/1056 για τη θέσπιση του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης» – φάση Γ’ του Προγράμματος «Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση» ΕΣΠΑ 2021-2027 στηρίζει νέες και υπο σύσταση μεγάλες επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται ή θα δραστηριοποιηθούν σε περιοχές που επηρεάζονται από την απολιγνιτοποίηση, με στόχο να ενισχυθεί η καινοτομία, να δημιουργηθούν νέες ευκαιρίες ανάπτυξης και να γίνει πιο ανθεκτική η τοπική οικονομία.

Ο συνολικός προϋπολογισμός της πρόσκλησης ανέρχεται σε 30.000.000€, εκ των οποίων το μεγαλύτερο μέρος κατευθύνεται στη Δυτική Μακεδονία (Κοζάνη, Φλώρινα, Καστοριά, Γρεβενά) και το υπόλοιπο στην περιοχή της Μεγαλόπολης και στους όμορους δήμους της, με στόχο μια πιο ισορροπημένη κατανομή στήριξης μεταξύ των δύο εδαφικών σχεδίων.

Η χρηματοδότηση προέρχεται από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και εθνικούς πόρους, με βασική αποστολή να περιορίσει τις κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες της πράσινης μετάβασης, στηρίζοντας εργαζόμενους και περιοχές που επηρεάζονται περισσότερο και ενισχύοντας τη στροφή σε ένα πιο σύγχρονο και βιώσιμο παραγωγικό μοντέλο.

Επιλέξιμοι Δικαιούχοι & Προϋποθέσεις συμμετοχής

Δικαιούχοι είναι νέες και υπό σύσταση μεγάλες επιχειρήσεις.

• Ως υπό σύσταση νοούνται οι επιχειρήσεις που θα συσταθούν μετά από την ηλεκτρονική υποβολή της αίτησης χρηματοδότησης.
• Ως νέες νοούνται οι επιχειρήσεις που, κατά την ημερομηνία έκδοσης της παρούσας πρόσκλησης, δεν έχουν κλείσει πλήρη διαχειριστική χρήση, δηλαδή έχουν ημερομηνία έναρξης μεταγενέστερη της 1/1/2025.

Το επενδυτικό σχέδιο θα πρέπει να υλοποιηθεί αποκλειστικά σε περιοχές των Εδαφικών Σχεδίων Δίκαιης Μετάβασης (ΕΣΔΙΜ). Συγκεκριμένα, η δράση αφορά τη Δυτική Μακεδονία και την περιοχή της Μεγαλόπολης

Βασικές προϋποθέσεις:

• Το επενδυτικό σχέδιο πρέπει να υλοποιηθεί αποκλειστικά στις περιοχές των ΕΣΔΙΜ και να συνδέεται με επιλέξιμο ΚΑΔ.
• Η επιχείρηση πρέπει να τεκμηριώνει βιώσιμο χρηματοδοτικό σχήμα και δυνατότητα κάλυψης της ιδιωτικής συμμετοχής.
• Το σχέδιο πρέπει να έχει χαρακτήρα κινήτρου και να μην έχει ξεκινήσει πριν από την ηλεκτρονική υποβολή της αίτησης.
• Η επένδυση πρέπει να συνιστά αρχική επένδυση, όπως δημιουργία νέας εγκατάστασης, επέκταση παραγωγικής ικανότητας, διαφοροποίηση παραγωγής ή θεμελιώδη αλλαγή παραγωγικής διαδικασίας.
• Η επένδυση πρέπει να διατηρηθεί στην περιοχή υλοποίησης για τουλάχιστον πέντε έτη μετά την ολοκλήρωσή της.
• Κάθε επιχείρηση μπορεί να υποβάλει μία μόνο αίτηση χρηματοδότησης ανά ΑΦΜ.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται σε παραγωγικές επενδύσεις που συνδέονται με τις ανάγκες και τους στόχους των Εδαφικών Σχεδίων Δίκαιης Μετάβασης. Για τον λόγο αυτό, η επιλεξιμότητα εξετάζεται τόσο με βάση τον ΚΑΔ όσο και με βάση το πραγματικό αντικείμενο του επενδυτικού σχεδίου και τη σύνδεση των δαπανών με την επιλέξιμη δραστηριότητα.

Ενδεικτικά, πριμοδοτούνται:

1. για το ΕΣΔΙΜ Δυτικής Μακεδονίας, επενδύσεις στον τομέα της ενέργειας και της αγροδιατροφής,
2. για το ΕΣΔΙΜ Μεγαλόπολης, επενδύσεις στον τομέα της φαρμακευτικής.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στα επενδυτικά σχέδια του τουρισμού, καθώς ισχύουν πρόσθετες προϋποθέσεις. Ενδεικτικά:

Προσοχή: αν η επιχείρηση επιλέξει τουριστικό ΚΑΔ επένδυσης, δεν μπορεί να δηλώσει παράλληλα μη τουριστικό ΚΑΔ. Το ίδιο ισχύει και αντίστροφα.

Μετά την ολοκλήρωση της επένδυσης, τα τουριστικά καταλύματα θα πρέπει να διαθέτουν το απαιτούμενο σήμα λειτουργίας ή γνωστοποίηση, καθώς και το αντίστοιχο πιστοποιητικό κατάταξης, όπου απαιτείται.

Ειδικά για τον ΚΑΔ 56.11.01.02 – Υπηρεσίες εστιατορίου μέσα σε ξενοδοχείο ύπνου, η επένδυση είναι επιλέξιμη μόνο εφόσον αφορά ξενοδοχείο τουλάχιστον 4 αστέρων και δυναμικότητας τουλάχιστον 12 κλινών.

Επιχορηγούμενος Προϋπολογισμός

Ο επιχορηγούμενος προϋπολογισμός κάθε επενδυτικού σχεδίου μπορεί να κυμαίνεται από 5.000.000€ έως 40.000.000€. Επενδυτικά σχέδια με επιχορηγούμενο προϋπολογισμό μικρότερο των 5.000.000€ κρίνονται μη επιλέξιμα και δεν μπορούν να υποβληθούν.

Ύψος και ένταση Ενίσχυσης

Η δράση χρηματοδοτεί μέρος του επιχορηγούμενου προϋπολογισμού κάθε επενδυτικού σχεδίου, με τα ποσοστά ενίσχυσης να διαφοροποιούνται ανάλογα με το είδος της δαπάνης. Η δημόσια χρηματοδότηση καλύπτει συγκεκριμένο ποσοστό των επιλέξιμων δαπανών, ενώ το υπόλοιπο ποσό καλύπτεται από την επιχείρηση ως ιδιωτική συμμετοχή.

Για τις βασικές επενδυτικές δαπάνες, δηλαδή δαπάνες σε ενσώματα και άυλα στοιχεία ενεργητικού, η επιχορήγηση μπορεί να φτάσει έως 50%. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται, ενδεικτικά, δαπάνες για παραγωγικό και μηχανολογικό εξοπλισμό, λοιπό εξοπλισμό, κτιριακές εγκαταστάσεις, λογισμικό, πιστοποιήσεις και δαπάνες διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας.

Για την αγορά κτιρίου, το ποσοστό ενίσχυσης είναι χαμηλότερο και μπορεί να φτάσει έως 30%, με την ιδιωτική συμμετοχή της επιχείρησης να ανέρχεται στο υπόλοιπο 70%. Για τις δαπάνες που αφορούν μισθολογικό κόστος εργαζομένων με αναπηρία, η ενίσχυση μπορεί να φτάσει έως 75%, ενώ η ιδιωτική συμμετοχή ανέρχεται σε 25%.

Ειδικά για επενδύσεις που σχετίζονται με την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, ανανεώσιμο υδρογόνο και συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης, τα ποσοστά διαφοροποιούνται ανάλογα με την υποκατηγορία δαπάνης. Για τις δαπάνες της υποκατηγορίας 02.29, η επιχορήγηση μπορεί να φτάσει έως 45%, ενώ για τις λοιπές δαπάνες του άρθρου 41, της υποκατηγορίας 02.30, μπορεί να φτάσει έως 30%.

Συνοπτικά, τα βασικά ποσοστά είναι:

Η ιδιωτική συμμετοχή μπορεί να καλυφθεί είτε με ίδια κεφάλαια είτε με εξωτερική χρηματοδότηση. Υπολογίζεται στο σύνολο των ενισχυόμενων δαπανών, αφού αφαιρεθεί το ποσό της δημόσιας επιχορήγησης. Σε κάθε περίπτωση, η τελική ένταση ενίσχυσης δεν μπορεί να υπερβαίνει τα ανώτατα όρια που προβλέπονται από τον ισχύοντα Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων 2022–2027 και τους κανόνες του Κανονισμού (ΕΕ) 651/2014.

Τα τελικά ποσοστά ενίσχυσης εξαρτώνται από το είδος της δαπάνης, το μέγεθος της επιχείρησης και την περιοχή υλοποίησης του επενδυτικού σχεδίου.

Επιλέξιμες Δαπάνες

Ως ημερομηνία έναρξης επιλεξιμότητας των δαπανών ορίζεται η ημερομηνία ηλεκτρονικής υποβολής της αίτησης χρηματοδότησης.

Η μέγιστη διάρκεια ολοκλήρωσης του επενδυτικού σχεδίου είναι τριάντα (30) μήνες από την ημερομηνία ηλεκτρονικής κοινοποίησης της οριστικής έγκρισης της αίτησης χρηματοδότησης.

Παράλληλα, εντός των πρώτων δεκαοκτώ (18) μηνών από την ηλεκτρονική κοινοποίηση της οριστικής έγκρισης, θα πρέπει να υποβληθεί αίτημα επαλήθευσης – πιστοποίησης για εκτέλεση έργου τουλάχιστον 20% του εγκεκριμένου επιχορηγούμενου προϋπολογισμού. Αν δεν υποβληθεί εμπρόθεσμα το αίτημα ή αν πιστοποιηθούν δαπάνες μικρότερες από 15% του επιχορηγούμενου προϋπολογισμού, προβλέπεται ανάκληση της απόφασης ένταξης

Συνοπτικά, οι βασικές κατηγορίες επιλέξιμων δαπανών είναι:

Βαθμολογικά Κριτήρια

Η αξιολόγηση των αιτήσεων γίνεται με τη μέθοδο της συγκριτικής αξιολόγησης. Η συνολική βαθμολογία μπορεί να φτάσει τους 100 βαθμούς, ενώ για την ένταξη στη δράση απαιτείται ελάχιστη βαθμολογία 65 βαθμών.

Για τις νέες και υπό σύσταση μεγάλες επιχειρήσεις, η αξιολόγηση δεν περιορίζεται μόνο στην τυπική επιλεξιμότητα της πρότασης. Εξετάζεται συνολικά κατά πόσο το επενδυτικό σχέδιο είναι ώριμο, χρηματοδοτικά εφικτό, βιώσιμο και ικανό να δημιουργήσει ουσιαστικό αναπτυξιακό αποτέλεσμα στις περιοχές Δίκαιης Μετάβασης. Παράλληλα, λαμβάνεται υπόψη η εμπειρία των βασικών εταίρων ή μετόχων και η συνάφεια της επένδυσης με τους τομείς προτεραιότητας των αντίστοιχων ΕΣΔΙΜ.

Τα βασικά κριτήρια αξιολόγησης είναι τα εξής:

• Ωριμότητα επενδυτικού σχεδίου — έως 13 βαθμοί

Εξετάζεται κατά πόσο το επενδυτικό σχέδιο είναι έτοιμο να ξεκινήσει. Ιδιαίτερη σημασία έχει η διαθεσιμότητα του χώρου εγκατάστασης, είτε μέσω τίτλου κυριότητας είτε μέσω μίσθωσης ή προσυμφώνου. Παράλληλα, αξιολογείται η πρόοδος των απαιτούμενων αδειοδοτήσεων, όπως περιβαλλοντική αδειοδότηση, οικοδομική άδεια ή άδεια εγκατάστασης, ανάλογα με το είδος και τη φύση της επένδυσης.

• Αξιολόγηση χρηματοδοτικού σχήματος — έως 15 βαθμοί

Εξετάζεται αν η επιχείρηση ή ο φορέας της επένδυσης διαθέτει επαρκείς και τεκμηριωμένους πόρους για την κάλυψη της ιδιωτικής συμμετοχής. Τα διαθέσιμα κεφάλαια μπορεί να προέρχονται από ίδια κεφάλαια ή/και από εξωτερική χρηματοδότηση. Όσο πιο ισχυρή και τεκμηριωμένη είναι η χρηματοδοτική κάλυψη του επενδυτικού σχεδίου, τόσο καλύτερα βαθμολογείται η πρόταση.

• Αξιολόγηση φορέα επενδυτικού σχεδίου — έως 12 βαθμοί

Για τις νέες και υπό σύσταση μεγάλες επιχειρήσεις, το κριτήριο αυτό εστιάζει κυρίως στην εμπειρία των βασικών εταίρων ή μετόχων. Εξετάζεται τόσο η συναφής επαγγελματική εμπειρία, δηλαδή η εμπειρία σε αντικείμενο σχετικό με την επένδυση, όσο και η γενικότερη επιχειρηματική ή επαγγελματική εμπειρία τους. Στόχος είναι να αξιολογηθεί αν ο φορέας διαθέτει την απαιτούμενη γνώση και ικανότητα για να υλοποιήσει με επιτυχία το επενδυτικό σχέδιο.

• Χρηματοοικονομική αξιολόγηση επενδυτικού σχεδίου — έως 20 βαθμοί

Εξετάζεται η οικονομική βιωσιμότητα της ίδιας της επένδυσης. Η αξιολόγηση βασίζεται στην προβλεπόμενη απόδοση του σχεδίου, καθώς και στη δυνατότητα εξυπηρέτησης τυχόν δανειακών υποχρεώσεων. Με απλά λόγια, αξιολογείται αν η επένδυση μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά μετά την ολοκλήρωσή της, να παράγει οικονομικό αποτέλεσμα και να στηρίξει τις υποχρεώσεις που αναλαμβάνει.

• Νέες θέσεις εργασίας — έως 30 βαθμοί

Πρόκειται για το κριτήριο με τη μεγαλύτερη βαρύτητα. Εξετάζεται η συμβολή της επένδυσης στη δημιουργία νέων θέσεων εξαρτημένης εργασίας, οι οποίες θα πρέπει να διατηρηθούν σύμφωνα με τους όρους της δράσης. Η βαθμολογία συνδέεται με τη σχέση της δημόσιας χρηματοδότησης προς τις νέες θέσεις εργασίας που δημιουργούνται. Όσο περισσότερες νέες θέσεις εργασίας δημιουργούνται σε σχέση με το ύψος της επιχορήγησης, τόσο υψηλότερη είναι η βαθμολογία.

• Ειδικά χαρακτηριστικά επένδυσης — έως 10 βαθμοί

Πριμοδοτούνται επενδυτικά σχέδια που παρουσιάζουν συνάφεια με τους τομείς προτεραιότητας των Εδαφικών Σχεδίων Δίκαιης Μετάβασης. Το κριτήριο αυτό εξετάζει κατά πόσο η επένδυση συνδέεται με τις αναπτυξιακές ανάγκες της περιοχής στην οποία υλοποιείται και κατά πόσο συμβάλλει στη μετάβαση προς ένα νέο παραγωγικό μοντέλο.

Η τελική βαθμολογία προκύπτει από το άθροισμα των σταθμισμένων επιμέρους βαθμολογιών (και για την ένταξη απαιτείται να είναι ≥ 65 μονάδων.

Περίοδος, τρόπος υποβολής και διάρκεια υλοποίησης επενδυτικών σχεδίων

Οι αιτήσεις χρηματοδότησης υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω του ΟΠΣΚΕ.

Η περίοδος υποβολής ξεκινά στις 15/07/2026 και ώρα 13:00 και ολοκληρώνεται στις 30/09/2026 και ώρα 14:00.

Η ΔΑ ΕΣΠΑ-ΔΑΜ διατηρεί το δικαίωμα να τροποποιήσει τις παραπάνω ημερομηνίες, ανάλογα με την πορεία υποβολής των επενδυτικών σχεδίων. Κάθε σχετική αλλαγή θα δημοσιεύεται στις ιστοσελίδες της ΕΥΔΑΜ και του ΕΣΠΑ. Η αίτηση θα πρέπει να είναι πλήρως συμπληρωμένη, καθώς μόνο τότε μπορεί να οριστικοποιηθεί και να λάβει ενάριθμο κωδικό. Αιτήσεις που δεν υποβάλλονται ηλεκτρονικά ή υποβάλλονται εκπρόθεσμα δεν αξιολογούνται. Κάθε επιχείρηση μπορεί να υποβάλει μία μόνο αίτηση χρηματοδότησης ανά ΑΦΜ. Σε περίπτωση που διαπιστωθεί υποβολή περισσότερων αιτήσεων από την ίδια επιχείρηση, οι μεταγενέστερες της πρώτης αίτησης απορρίπτονται.

Η αξιολόγηση θα γίνει με τη μεθοδολογία της συγκριτικής αξιολόγησης. Η αίτηση χρηματοδότησης για να μπορέσει να υποβληθεί θα πρέπει να συγκεντρώνει κατ’ ελάχιστον το βαθμό 65.

Για περισσότερες πληροφορίες, αναφορικά με την Δράση  «Ενίσχυση επενδυτικών σχεδίων παραγωγικών επενδύσεων νέων και υπό σύσταση μεγάλων επιχειρήσεων που υλοποιούνται στις ηπειρωτικές περιοχές ΕΣΔΙΜ, σύμφωνα με τον Καν. (ΕΕ) 2021/1056 για τη θέσπιση του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης»  φάση Γ’ και τον προγραμματισμό των επενδυτικών σας σχεδίων  μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας στα τηλ. 231 0 552000 & 210 9580000 & στο email [email protected].